Naar schatting zijn er in Nederland ca. 1.400 franchiseformules actief. Verdeeld over ca. 35.000 vestigingen. Zowel grote bekende franchiseformules als een heleboel startende en (dus) kleine formules. Daarnaast zijn er veel andere samenwerkingsverbanden van ondernemers/ondernemingen actief. Elke branche leent zich in principe voor franchise of een soortgelijk samenwerkingsmodel. Met Franchise Connect zijn we dan ook actief in elke branche: dienstverlening, food, non-food, zorg, sport & wellness en automotive & mobility. We doen dit in het binnen- en in het buitenland.
De Wet franchise definieert een franchiseformule als volgt:
Een franchiseformule is een operationele, commerciële en organisatorische formule voor de productie of verkoop van goederen dan wel het verrichten van diensten, die bepalend is voor een uniforme identiteit en uitstraling van de franchiseondernemingen binnen de keten waar deze formule wordt toegepast, en die in ieder geval omvat:
De franchisegever is de initiatiefnemer. De franchisegever heeft zijn of haar bedrijf of concept uitgebouwd tot een formule met een uniforme merknaam, uniforme bedrijfsprocessen en uniforme systemen. De formule wordt tegen vergoeding beschikbaar gesteld aan de ondernemer die de franchise neemt: de franchisenemer. Daarnaast verleent de franchisegever aan de franchisenemer aan aantal diensten. Denk bijvoorbeeld aan diensten op het gebied van gezamenlijke inkoop, marketing, administratie, marketing, training en coaching.
De invloed van franchiseformules op het winkellandschap is de afgelopen jaren alleen maar toegenomen. Dit geldt ook voor de groei van het aantal vestigingen van franchiseformules. En niet alleen in het winkellandschap groeit franchise! We zien dat steeds meer sectoren een franchisemodel of soortgelijk samenwerkingsmodel toepassen in hun eigen groeistrategie. Daarnaast treden steeds meer internationale en jonge formules toe op de Nederlandse markt. Het investeringsklimaat in Nederland is aantrekkelijk. De wet- en regeldruk is milder in vergelijking met bijvoorbeeld franchising in de Verenigde Staten. De Nederlandse bevolking beheerst bovendien de Engelse taal relatief goed en Nederland wordt vaak als “springplank” gebruikt richting andere delen van Europa. Kortom: franchise heeft als bedrijfsmodel absoluut toekomst!
Vaak wordt er gesproken over hard franchise en soft franchise. Met andere woorden: hoe ‘harder’ de formule is, des te meer een franchisenemer gebonden is aan regels en dus beperkter in zijn of haar ondernemersvrijheid.
De werkelijkheid ligt echter genuanceerder! Harde en zachte elementen in een formule kunnen uitstekend naast elkaar bestaan! Vergelijk het met een (inter)nationale organisatie (shared service center) met lokale werkmaatschappijen of filialen. Ook in dit soort organisaties is er een verdeling van rollen, taken en verantwoordelijkheden. Ook dan worden er afspraken gemaakt. Sommige afspraken zijn bindend, andere zijn veel meer geënt op sturing of het geven van richtlijnen.
Bij een franchiseformule is dit niet anders! En daar waar er sprake is van een grote rol/verantwoordelijkheid van de centrale organisatie moeten de afspraken hierover hard zijn. Maar evengoed excelleert een franchisenemer lokaal omdat hij zelf het verschil maakt met zijn eigen ondernemerschap of specifieke ‘skills’. De daadwerkelijke invulling van de set franchisedocumenten is voor elke franchiseformule weer anders.
Het conditiestelsel van een franchiseformule is het stelsel van financiële afspraken tussen franchisegever en franchisenemer waaruit blijkt hoe de financiële stromen lopen en welke opbrengsten en kosten door welke partij wordt gedragen. De franchisevergoedingen zijn onder andere een entreefee, royalty fee, marketingfee, omzetfee of andere (hybride) varianten. Voor deze vergoedingen verleent de franchisegever specifieke dienstverlening aan de franchisenemer en het recht om merk, concept, knowhow, ondersteuning, bedrijfsprocessen, systemen en overige middelen in zijn eigen bedrijfsvoering te gebruiken.
Het conditiestelsel is ruimer dan alleen de franchisevergoedingen, maar betreft ook alle andere financiële afspraken tussen franchisegever en franchisenemer.
Breng je als franchisegever verschillende ‘verbijzonderde’ vergoedingen bij jouw franchisenemers in rekening, zoals bijvoorbeeld een marketingvergoeding of IT-vergoeding? Dan leg je jaarlijks aan jouw franchisenemers ‘verantwoording’ af over de besteding daarvan. Doe je dit niet, dan kan een
franchisenemer zich wel eens terecht op het standpunt stellen dat hij niet tot betaling daarvan over hoeft te gaan.
